Labezomorro beltza (Blatta Orientalis)
Lurtarra da eta gorputz zapal-zapala du, eta hura baino luzeago diren antenak. Beltza da, hankak gorrixkak diren arren. Helduek 35 mm luze ere izan daitezke.
Oso arriskutsuak dira; izan ere, haiekin batera patogenoak ere ekartzen dituzte hesteetan eta hanketan. Emeek aztarna hegoak dituzte. Arrek, berriz, abdomena ia guztiz estaltzen dizkiete; matxinsaltoen antzerako hegaldi laburrak egiteko balio zaizkienak.
Urte osoan ugaltzen dira; beroak prozesua azkartzen duelarik. Emeak "ooteca" deritzon babes kapsulan jartzen ditu arrautzak, 12-20 ale aldiko. Egin eta gutxira askatzen zaio emeari "ooteca"; eta hori dela eta bizitzan 6tik 10era egiteko gai dira. Larbak helduen antzekoak dira bizimoduan eta itxuran, baina ez dute hegorik.
 Biologia zikloaren iraupenean elikatzeko aukerak, tenperaturak eta hezetasuna dira eragile. Giro ilun, heze eta epelak dira euren gogokoenak, 20-29º bitartekoak (labezomorro arreenak baino baxuxeagoak). Eraikinetan, beraz, honakootara joko dute bizileku bila: biltegiak, bodegak, sotoak, hodiak eta berogailu, konketa eta komun osteak.
Eraikinera iristen lehenek paketeren batean, lurpetik edota estoldetatik egiten dute. Behin sartuta, pitzadura estuetan, hormen eta zoruaren junturetan, ate inguruko zuloetan edota kutxeten estalkietan gordetzen dira eraikinean gora zabaltzeko gero. Aire kameretara sarbidea lortuta, erraz-erraza izango zaie arrautzak edonon jartzea.
Gaueko animaliak ditugu, egunean altzari osteetan, pitzaduretan, hustubideetan eta berogailuaren hodietan egoten dira gordean. Gauez eta isilean ibiltzen dira, zaratarik edota argirik antzemanda ezkutatzeko joera dute. |
Lurtarra da eta gorputz zapal-zapal arrea du eta pronotoaren luzeran marra ilunago bi ditu. 12mm baino txikixeagoa izan ohi da. Emeen eta arren arteko aldea abdomeneko luzakinak dira eta gaur egun arre eta kafetegietako deritzegu.
Lurreko intsektu zapal-zapala da, gorrixka-arre kolorekoa eta pronoto inguruan gune horixka-zurixka duena. 28-44 mm luze izaten da helduaroan eta hego garatuak dituzte abdomenean luze-zabaltzen direnak, hegaldi laburrak egiteko gaitzen dituztenak.
Inprimatu